MS 011 - KHI TÂM TRÍ BỊ GIAM CẦM

#NNTD_Soundio_Chualanh

Chủ đề: LẶNG YÊN LẮNG NGHE

Thể loại: Tự sự

Bài thi: KHI TÂM TRÍ BỊ GIAM CẦM

Tác giả: An Tịnh

Ý tưởng và ý nghĩa: Bài viết là một cuộc trò chuyện của tác giả với tâm trí của mình. Thông qua cuộc trò chuyện đó, tác giả muốn truyền tải đến các bạn vì sao chúng ta có sợ hãi, vì sao chúng ta suy nghĩ nhiều. Và tất cả những điều đó được đúc kết lại thông qua việc làm cách nào để mang đến sự tự do cho chính mình và hạnh phúc sẽ tự tìm đến. 

Nội dung:

Ngày nắng xanh trời vàng ươm cỏ

Hòa trong cơn gió đến miền xa…  

Một người thầy của tôi từng bảo “Cuộc sống loài người vốn dĩ là một sự sắp xếp có trật tự nhưng lại vô cùng hỗn độn. Bởi chúng ta, những con người vẫn ngày ngày chạy đến nơi này, đi lại nơi khác, tất bật hối hả để làm việc, vui đùa, kiếm tìm cho mình cái gọi là sự tự do, hạnh phúc.”. Chính vì những lời thú vị đó mà trong tôi nhen lên một cái suy nghĩ rằng chúng ta đã quá mải mê ở bên ngoài mà quên mất cái kẻ vẫn đang luôn theo dõi, quan sát và ngự trị ở bên trong chính mình. Tự quán chiếu bản thân, tôi biết tôi đã bỏ mặc kẻ đó với sự sợ hãi, với mớ cảm xúc tiêu cực hỗn mang và những khổ đau sau cùng từ sự nếm trải hương vị cuộc sống thường ngày. Hắn bị chính tôi giam cầm, tước đi sự tự do hằng vốn có. Và trong phút giây tĩnh tâm của một lần tập thiền, tôi đã lắng nghe được tiếng kêu rền rĩ của kẻ đó. Hắn nói với tôi rằng:

“Sao lần nào cậu cũng đem phiền phức đến cho ta hết vậy? Ta muốn thoát khỏi nơi này. Ta muốn được tự do!”

Tôi hỏi lại:

“Tự do? Anh là ai và tại sao lại muốn được tự do?”

“Phải! Ta muốn được tự do. Vì khi ta có tự do, ta và cậu sẽ hòa làm một, được sống một cách độc lập trong cái thế giới rộng lớn ngoài kia để rồi chúng ta sẽ tìm thấy được hạnh phúc đích thực. Hạnh phúc đích thực với ta và chính cậu là thứ hạnh phúc tìm thấy trong từng hơi thở, trong từng giây phút nhận thức được sự hiện diện của chính mình. Chỉ khi nào cậu nhận thức được sự hiện diện của ta và cậu cùng một lúc thì cậu sẽ tìm thấy được hạnh phúc. Vì ta là tâm trí của cậu.”

“Tâm trí của tôi ư?”

Tôi bắt đầu suy nghĩ về những lời nói đó. Tôi dần nhận ra, phải chăng suốt thời gian qua tôi đã kìm hãm điều gì đó bên trong chính mình. Có những lúc tôi suy nghĩ rất nhiều và có những lúc tôi chẳng suy nghĩ gì cả. Ở hai trạng thái đối lập đó là hai cảm giác cũng hoàn toàn trái ngược nhau.

Khi tôi suy nghĩ nhiều, tôi trở nên rối loạn, mất kiểm soát với những gì xảy ra ở thực tại. Tôi trở nên ham muốn nhiều hơn, không thỏa mãn được thì lại nảy sinh nóng giận và cáu gắt. Cảm xúc trở nên mất cân bằng và tôi cảm thấy mình đau khổ, phiền não trong những giây phút đó, kể cả sau khi mọi chuyện đã kết thúc.

Còn khi tôi không suy nghĩ gì là những lúc tôi đang thư giãn, nhắm nghiền mắt để lắng nghe những bản nhạc piano trong trẻo, môi nhấm nháp một chút cà phê sữa nồng nàn. Là khi đó tôi thấy tâm hồn mình rất yên bình, nhẹ nhõm, thoải mái và tự do khôn xiết. Tôi hạnh phúc với thực tại, với những điều mình đã trải qua và thậm chí là ngay sau đó dù có việc gì xảy ra tôi cũng rất bình tĩnh để đối mặt và giải quyết.

Tôi nghĩ thêm. Nhớ đến những buổi sáng thức dậy, tôi pha cho mình một tách cà phê và bắt đầu đọc sách, lắng nghe những bản nhạc nhẹ nhàng như rằng đó là một hình thức để đón chào một ngày mới đầy hứng khởi. Sau đó tôi có một ngày làm việc hiệu quả, năng suất, mọi chuyện diễn ra đúng theo ý muốn và có trật tự. Dẫu có những biến động xảy ra nhưng tôi đối mặt với nó bằng sự mềm dẻo, điềm đạm và rất mực tích cực. Tôi thấy vui, bạn bè, đồng nghiệp xung quanh cũng đều cảm thấy như thế và không ngớt lời đánh giá tốt về tôi. Không nghĩ cuộc đời lại có màu hồng đến như thế. Hạnh phúc chỉ đơn giản là như thế.

Lại có những buổi sáng tôi thức dậy muộn sau một đêm mất ngủ, thế là tôi mang cái tâm trạng chán nản, lười rời khỏi giường và không ngừng nghĩ ở trong đầu "Hôm nay lại phải đi làm sao?". Kéo theo sự ca thán đó là những suy nghĩ ngổn ngang từ đâu ùa về, lấn át hết tâm trí tôi. Đầu óc tôi không còn một khoảng trống nào để có thể lấy lại được tinh thần và nghĩ về một kế hoạch tuyệt vời cho ngày hôm nay cả. Tôi vội vàng sửa soạn, vệ sinh cá nhân, tắm rửa thay đồ một cách vội vã, sơ sài, rồi lại hộc tốc chuẩn bị đồ đạc để đến chỗ làm. Cứ thế hết chuyện này đến chuyện khác xảy ra, tôi bắt đầu mất kiểm soát. Tôi quên mất xấp tài liệu quan trọng, hoặc là tôi đã quên đem theo ví, hoặc là xe của tôi gặp phải trục trặc trên đường đi. Tôi bắt đầu bực mình, chán ghét cái thế giới đang hiện ra trước mắt. Tôi bắt đầu lái xe nhanh hơn, chạy bạt mạng, bóp còi inh ỏi để thỏa mãn cơn tức giận trong người mình. Cảm giác lúc đó là cái cảm giác mất đi sự tự do thuần túy nhất. Tôi chỉ muốn mình có nhiều thời gian hơn thế, tự do hơn một chút để có thể thong thả lái xe một cách an toàn, thậm chí có thể dừng lại bên vệ đường để mua một ly cà phê ngon lành.

Cuối cùng, tôi đến muộn bị sếp trách mắng thiếu trách nhiệm và vô kỷ luật. Bất giác tôi đâm ra bức bối, cứ đinh ninh mọi chuyện hoàn toàn không do mình, đâu ai muốn như thế chứ. Và rồi các lý do “tại, bởi, vì, mà, là,...” được đưa ra để chống chế, tự bào chữa cho chính mình. Thậm chí sự mất kiểm soát hiện rõ nhất là khi tôi nghĩ rằng sếp vô lý và bắt đầu cự cãi, to tiếng.

Cũng có những hôm sếp giao việc mới trong khi tôi vẫn đang còn hàng tá công việc cũ chưa xử lý xong. Tâm trí tôi bắt đầu rối loạn, vừa suy nghĩ cách giải quyết công việc này vừa tìm cách trì hoãn công việc khác, thậm chí là còn bị xao nhãng bởi những thứ email, thông báo từ Facebook, từ các ứng dụng trên điện thoại….Và rồi tôi lại tiếp tục rơi vào cái tình huống mất đi tự do trong tâm trí. Tôi thấy mình bị trói buộc, không thể vùng vẫy để có một chút thoải mái mà hoàn thành công việc và trải qua một ngày tuyệt vời như tối hôm qua trước khi đi ngủ tôi đã suy nghĩ.

Cảm giác khó chịu dần nảy sinh, rồi đến oán trách người khác đã dồn ép mình, oán trách ông Trời về số phận, oán trách cuộc đời chẳng thể cho mình một chút tự do nào. Giờ thì tôi đã hiểu những lúc như thế cái anh bạn “tâm trí” của tôi đang bị giam cầm bởi hàng tá suy nghĩ hỗn độn, dồn dập chính từ sự tham lam một cách ngu ngốc của tôi. Thành ra tôi cũng bị tước đi sự tự do của chính mình, tự trói buộc mình vào những sợi dây vô hình mang tên “lo âu cuộc sống”. Phải chăng không còn cảm giác lo lắng thì sẽ được tự do?

Quay trở lại với anh bạn “tâm trí” mà tôi đang gặp gỡ. Tôi hỏi anh ta rằng liệu có cách nào để giúp anh ấy và chính tôi thoát khỏi sự trói buộc, giam cầm, vây hãm đó không. Anh ta đáp:

“Dĩ nhiên có. Hãy lặng yên để lắng nghe chính mình. Đừng để bản thân mình bị quấy nhiễu bởi bất kỳ điều gì, giữ yên sự tĩnh lặng bằng cách tập trung vào hơi thở của mình thay vì chú ý đến những thứ làm cậu xao nhãng. Hít vào, cậu hãy nghĩ rằng mình đang hít vào. Và rồi thở ra, cậu biết mình đang thở ra. Cứ như thế, chẳng có suy nghĩ nào có thể lấn át, quấy phá sự yên tĩnh bên trong cậu. Nếu có, hãy mặc kệ nó và quay trở lại tập trung vào hơi thở. Cứ như thế, cậu và ta mới trút bỏ những xiềng xích được tạo nên bởi những suy nghĩ hỗn loạn, phức tạp, những đau khổ, phiền muộn mà cậu đã nếm trải. Càng suy nghĩ, những đau khổ trong quá khứ, những phiền muộn ở hiện tại và những sợ hãi trong tương lai sẽ đến với cậu, trói buộc ta lại, ta không giúp gì được cho cậu cả. Khi đó cậu sẽ đánh mất đi tự do của chính mình. Nhiều người cứ nghĩ tự do trong cuộc sống thực tại mới là thứ tự do đỉnh cao nhất. Dù họ có thể tự do yêu đương, tự do thể hiện bản thân thật của mình,... nhưng đằng sau đó là một tâm hồn yếu đuối, đầy sự sợ hãi một khi có người không công nhận sự tự do đó của họ. Cái họ vướng phải không phải là nỗi sợ hãi, mà chính là ham muốn. Càng ham muốn thì càng suy nghĩ, nghĩ không thông suốt lại sinh ra sợ hãi thì càng hỗn loạn trong tâm trí. Cuối cùng cũng là tự vòng tay trói buộc mình. Tự do mất đi, thì sự lệ thuộc bủa vây, chực chờ cấu xé tâm hồn người đó. Thử hỏi như thế thì làm gì còn biết như thế nào là hạnh phúc đây? Cho nên, cậu phải giảm ham muốn của bản thân lại, đừng kiếm tìm đâu xa sự hạnh phúc, hãy trải nghiệm sự tự do trong tâm trí tự khắc hạnh phúc sinh sôi trong tâm hồn của cậu.”.

Tôi hơi choáng váng với những lời mà anh bạn “tâm trí” mách bảo. Có vẻ đó là những lời nói hay nhưng tôi vẫn chưa thật sự hiểu được bản chất của tự do, của hạnh phúc là gì. Bất chợt anh ta nói to giọng:

“Này, đừng có suy nghĩ nữa. Ta rất mệt mỏi. Hãy dừng lại và tập trung vào hơi thở của mình ngay!”

Như một phản xạ, tôi đếm nhịp thở của mình, cảm giác được bụng mình to ra khi hít vào và xẹp xuống khi thở ra. Khắp cơ thể tôi bắt đầu lâng lâng kỳ lạ, cảm giác có một luồng năng lượng mạnh mẽ chạy dọc khắp xương sống rồi lan tỏa ra khắp thân thể. Bất giác tôi mỉm cười, cảm thấy rất thoải mái và hạnh phúc.

Ngẫm lại đôi chút, sự tự do đến với ta trong cuộc đời này vốn dĩ là tự chính ta ban cho, không phải bất kỳ một ai khác. Chúng ta có một tâm hồn tự do sẽ nhận thức được tính độc lập của mình như là một bản thể riêng biệt, không bị bó buộc với bất cứ điều gì hay với bất kỳ ai. Khi đó, chỉ cần hít thở thôi, chúng ta cũng cảm thấy vui, thấy mình thật hạnh phúc. 

Đời yên vui, đời hạnh phúc là khi ta thật sự được tự do, không có sợ hãi nào vây lấy. Hãy lặng yên lắng nghe chính mình để giải thoát sự giam cầm ở trong tâm trí.